Шипті ме, фрикциялық па: Ақтөбеде қандай қысқы шина таңдау керек және оны қашан орнату керек

Шипті және фрикциялық шина — қысқы шинаның екі құрылымы. Шиптер мұзға батады. Фрикциялық шина жолды жұмсақ резинамен және протектордағы көптеген жіңішке кесіктермен ұстайды. Екеуі де қысқы шинаға қойылатын талапқа сай келеді, сондықтан оны қағидаға емес, жолға қарай таңдайды.

жеңіл автомобильде қысқы шина міндетті

желтоқсан–ақпан

шипті шинаға тыйым салынады

маусым–тамыз

протектор осы тереңдікте болса, қысқы шина қар мен мұзға жарамсыз

4 мм

Қазақстандағы қысқы шина қағидалары

Шинаға қойылатын маусымдық талаптарды дөңгелекті көлік құралдарының қауіпсіздігі туралы ЕАЭО техникалық регламенті белгілейді. Ол Қазақстанда қолданылады.

• Желтоқсанда, қаңтарда және ақпанда жеңіл автомобиль мен салмағы 3,5 т-ға дейінгі жүк автомобилі қысқы шинамен жүруі керек. Үш шыңды тау мен қар ұшқыны белгісі немесе M+S таңбасы бар шина қысқы шина болып саналады.
• Маусымда, шілдеде және тамызда шипті шинаға тыйым салынады.
• Протектор тереңдігі 4 мм немесе одан аз болса, қысқы шина қар мен мұзға жарамсыз.

Жол жүрісі қағидалары тағы бір шарт қосады: бір оське шипті шинаны шипсіз шинамен бірге орнатуға болмайды. Полиция деректері бойынша маусымға сай емес шина үшін айыппұл 5 АЕК, бір жыл ішінде қайталанса 20 АЕК.

Шипті және фрикциялық шинаның айырмашылығы

Nokian Tyres дымқыл мұз бен тығыз тапталған қар үшін шипті шинаны жақсырақ таңдау деп санайды. Фрикциялық шинаны өндіруші мұз анда-санда болатын қарлы жолдарға және таза асфальтта тыныштықты қалайтындарға ұсынады.

«За рулем» журналы 2020 жылы екі түрді де 255/55 R19 өлшемді барлық маусымдық шиналармен салыстырды. Мұзда шипті шиналар барлық маусымдық шиналардан 90 %-дан астам тиімді тежеді, жұмсақ фрикциялық шиналар шамамен бір жарым есе тиімді тежеді. Қарда екі түрі де барлық маусымдық шиналардан 18 %-ға дейін озды. Асфальтта шипті шиналар барлық маусымдық шиналардан төрттен бірге дейін, фрикциялық шиналар шамамен 20 %-ға қалып қойды.

Сапарларыңызға қарай қалай таңдау керек

Қыстың көп бөлігінде қандай жолмен жүретініңізді еске түсіріңіз.

• Шипті шина, егер мұз бен тапталған қарға жиі түссеңіз: трассамен және қала маңына жүрсеңіз, тазартылмаған көшелермен, жылымықтан кейін таңертең ерте жүрсеңіз. «За рулем» шипті шинаны жаңадан бастаған жүргізушілерге де ұсынады.
• Фрикциялық шина, егер қыстың көп бөлігінде дөңгелек астында тазартылған асфальт немесе қар болса, ал мұз анда-санда кездессе. Олар тынышырақ және асфальтта ілінісуді азырақ жоғалтады.

Ақтөбеде қысқы шинаны қашан орнату керек

Көпжылдық деректер бойынша Ақтөбеде қазанның орташа температурасы 6,1 °C, бірақ орташа түнгі минимум 0,9 °C, яғни түнде үсік бола бастайды. Қарашада орташа температура −3,0 °C. Қар жамылғысы қазанда орта есеппен бір күн жатады, қарашадан бастап ұзағырақ.

Сондықтан 1 желтоқсанды күтудің қажеті жоқ. Түнгі үсік басталғанда қысқы шинаны орнатыңыз. Орташа деректер бойынша бұл қазанның соңы немесе қарашаның басы. Nokian ұсынымы бойынша фрикциялық шинаны шиптіден ертерек орнатуға болады, ал құрғақ асфальтта олар ілінісуді азырақ жоғалтады.

Орнатар алдында тексеріңіз

1. Протектор тереңдігін әр шинаның шеңбері бойынша үш жерден өлшеңіз. Қысқы шинада 4 мм немесе одан аз қалса, ол қар мен мұзға жарамсыз.
2. Әр осьте өлшемі, моделі және түрі бірдей шиналар тұрғанын тексеріңіз.
3. Сақтаудан кейін бүйірлерінде кесік, томпақ және жарықшақ жоқ па, қараңыз. Ондай шинаны орнатар алдында шиномонтажда көрсетіңіз.